PLATFORM VOOR HEEL BOUWEND NEDERLAND 14 Prefab gevelsystemen met gelijmde steenstrips risicovol Zowel bij nieuwbouw als bij renovatie worden vaak prefab gevelsystemen toegepast met steenstrips, juist omdat het gewicht gering is ten opzichte van (prefab) metselwerk. De steenstrips worden gelijmd op diverse ondergronden. Gelijmde systemen zijn echter meer risicovol dan mechanisch bevestigde systemen. In dit artikel wordt dieper ingegaan op hoe deze risico’s kunnen worden onderkend en beperkt tot een acceptabel niveau. TEKST EN BEELD: JOHN DAME, KIWA BDA DAK- EN GEVELADVIES Bij nieuwbouw worden vaak prefab houtskeletbouw (HSB)-elementen toegepast met een afwerking van steenstrips. De afdichting met beplating aan de buitenzijde van de HSB-elementen is divers. Zowel houtvezelplaten, magnesiumoxideplaten als vezelcementplaten komen voor. De steenstrips worden gelijmd op de platen of op isolatie dat op het HSB-element of op een betonnen binnenblad wordt aangebracht. De isolatie wordt gelijmd en mechanisch bevestigd. Het lijmsysteem is meestal goed en toch gaat het regelmatig fout. Om tot een goed en duurzaam systeem te komen, moet goed worden nagedacht over de opbouw van het systeem, de toe te passen materialen en de detaillering. RISICO’S Bij een gevelsysteem met gelijmde steenstrips is er risico op het onthechten van steenstrips. Onthechting kan optreden als gevolg van ontwerpfouten, materiaalfouten en uitvoeringsfouten. Als losgeraakte steenstrips naar beneden vallen, kan ernstig letsel optreden. Om de risico’s zo veel mogelijk te beperken, is het belangrijk dat het lijmsysteem uitvoerig wordt getest, de detaillering goed is ontworpen en de applicatie correct wordt uitgevoerd. Foto 1. Voorbeeldproject met steenstrips. Het beste kan een gevelsysteem worden toegepast met een kwaliteitsverklaring waaraan voldoende testen ten grondslag liggen. Het gebruik van gecertificeerde producten, systemen en processen is een goede start voor het veilig en verantwoord realiseren van een gevelsysteem. Daarnaast moet op projectniveau de detaillering worden beoordeeld door een deskundige en moet de uitvoering worden gecontroleerd. Om aan te tonen dat een gelijmd systeem voldoet aan de eisen volgens NEN-EN 1990 (Eurocode - Grondslagen van het constructief en geotechnisch ontwerp) is in november 2024 door de werkgroep van de Commissie Ontwerp Bouwconstructies (COBc) een plan van aanpak (toetsingshulpmiddel constructieve verlijming) gepubliceerd. Dit document is opgesteld door constructeurs van diverse gemeenten. In dit plan van aanpak zijn eisen gesteld aan gelijmde gevelsystemen. Aangetoond moet worden dat het gevelsysteem gedurende de referentieperiode voldoet aan de eisen volgens het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), meer specifiek voor de sterkte van het systeem. RISICOANALYSE In het document van COBc is een model van een risicoanalyse toegevoegd volgens Fine & Kinney. Het gaat om het risico op letsel. Als de waarde voor het ‘risico op letsel’ (RL) kleiner is dan of gelijk aan 25, is het risico aanvaardbaar. De waarde RL wordt bepaald door de ‘waarschijnlijkheid van schade’ (WS) te vermenigvuldigen met de ‘waarde van blootstelling’ (BS) en de ‘waarde voor de ernst’ (ES). De waarden zijn weergegeven in het document van COBc. De waarschijnlijkheid van schade kan worden beperkt door een monitoringsprotocol op te stellen. Door het uitvoeren van inspecties kan op tijd herstel worden uitgevoerd, zodat Foto 2. HSB afgewerkt met houtvezelplaat. De houtvezelplaat is aangetast door houtrot. Foto 3. Staalframebouw met een afwerking van houtvezelplaten.
RkJQdWJsaXNoZXIy NTI5MDA=